Inleiding

Terug naar navigatie - Programma Ruimte - Inleiding
Binnen het programma Ruimte werken we aan de ontwikkeling en kwaliteit van de fysieke leefomgeving van Twenterand. Door te investeren in veiligheid, woningbouw, mobiliteit, duurzaamheid en beheer van de openbare ruimte dragen we bij aan een veilige, leefbare en toekomstbestendige gemeente. Samen met inwoners en partners bouwen we aan een sterk en weerbaar Twenterand.

In de programmabegroting 2027 leggen we vast wat we als gemeente Twenterand willen bereiken en welke middelen daarvoor benodigd zijn. Per ruimtelijk thema geven we aan wat er speelt, wat we willen verbeteren en welke stappen we daarvoor zetten.

Hoofdlijnen

Veiligheid en leefbaarheid

Twenterand wil de leefbaarheid en veiligheid vergroten door een integrale aanpak van ondermijnende criminaliteit, versterking van toezicht en handhaving en een nauwere samenwerking met partners. Boa’s spelen hierin een belangrijke rol. Daarnaast wordt ingezet op een schone, veilige en goed onderhouden openbare ruimte.

Crisisbeheersing en digitale weerbaarheid

Samen met de Veiligheidsregio Twente wordt gewerkt aan een goede crisisorganisatie en zelfredzame inwoners. Ook wil de gemeente inwoners bewust maken van digitale risico’s en hen beter beschermen tegen cyberdreigingen.

Openbare ruimte en infrastructuur

  • Onderzoek naar een efficiëntere wijze van onderhoud van 23.600 bomen, 176 hectare groen en 17 kilometer hagen.
  • Verkenning van een veilige fietsverbinding tussen Vriezenveen en Oosterweilanden, mede vanwege toekomstige bedrijventerreinen en duurzame mobiliteit.

Energietransitie en duurzaamheid

De gemeente voert het Warmteprogramma 2026 uit en ondersteunt inwoners bij energiebesparing. Daarnaast wordt gewerkt aan:

  • aanpak van netcongestie;
  • ontwikkeling van een Energiehuis als centraal adviespunt;
  • verdere realisatie van Energiehub Twente (waterstof, energieopslag en duurzame mobiliteit).

Afval en circulaire economie

Twenterand zet in op betere afvalscheiding en vermindering van restafval, onder andere door kwaliteitsverbetering van PMD-afval. Ook wordt een uitvoeringsplan opgesteld voor circulaire economie binnen gemeentelijke projecten en werkzaamheden.

Omgevingswet, bouwen en handhaving

  • Uitbreiding van handhavingscapaciteit met extra juristen.
  • Actualisatie van de welstandsnota en opstelling van een cultuurhistorische waardenkaart om beter aan te sluiten bij de Omgevingswet.

Wonen en volkshuisvesting

De gemeente werkt aan:

  • een nieuw volkshuisvestingsprogramma;
  • een verplichte huisvestingsverordening met urgentieregeling;
  • realisatie van minimaal 1.200 woningen vóór 2032;
  • uitbreiding van woningbouwlocaties;
  • uitvoering van woonwagenbeleid (24 standplaatsen);
  • voortzetting van het Programmaplan Woningbouw.

Kanaal Almelo-De Haandrik

Het dossier verschuift van schadeafhandeling naar gebiedsherstel. Regie blijft nodig voor resterende schadedossiers, leefbaarheidsmaatregelen en herstel van vertrouwen tussen overheid en inwoners.

Doelenboom Openbare orde en veiligheid

Terug naar navigatie - - Doelenboom Openbare orde en veiligheid

Doelenboom

Terug naar navigatie - Doelenboom Openbare orde en veiligheid - Doelenboom

Beoogd maatschappelijk effect doelen Openbare orde en Veiligheid

Terug naar navigatie - Doelenboom Openbare orde en veiligheid - Beoogd maatschappelijk effect doelen Openbare orde en Veiligheid

Beoogd maatschappelijk effect
Samenwerken aan een veilig en weerbaar Twenterand

Doelen
Integraler werken aan de aanpak en het voorkomen van ondermijnende criminaliteit: Twenterand wil ondermijnende criminaliteit eerder signaleren, voorkomen en aanpakken door intensieve samenwerking tussen gemeente, politie, RIEC, justitie en andere partners. De inzet richt zich op bewustwording, informatie-uitwisseling, integrale controles, een weerbaar buitengebied, het tegengaan van drugscriminaliteit, mensenhandel en zorgfraude, en het inzetten van bestuurlijke instrumenten zoals Bibob en de Opiumwet. Ook wordt ingezet op het vergroten van de meldingsbereidheid van inwoners en ondernemers

Zorgen voor een prettige woonomgeving voor alle inwoners van Twenterand: De gemeente werkt aan een veilige en prettige leefomgeving door zorg- en veiligheidsvraagstukken integraal aan te pakken. Hierbij ligt de focus op het ondersteunen van kwetsbare inwoners, het voorkomen van overlast, het aanpakken van huiselijk geweld en het bieden van passende hulp aan mensen met onbegrepen gedrag. Instrumenten zoals buurtbemiddeling, Street Triage, persoonsgerichte aanpakken en nauwe samenwerking met zorg- en veiligheidspartners dragen bij aan een stabiele woonomgeving voor alle inwoners.

Zorgen dat onze jeugd opgroeit in een veiligere omgeving op school, straat en online: Twenterand zet in op het voorkomen van jeugdcriminaliteit, overlast en middelengebruik en op het versterken van de weerbaarheid van jongeren. Door samenwerking met scholen, politie, Halt, jongerenwerk en het sociaal domein worden risico's vroegtijdig gesignaleerd en aangepakt. Extra aandacht gaat uit naar het voorkomen van criminele uitbuiting, het terugdringen van alcohol- en drugsgebruik en het vergroten van de online veiligheid van jongeren.

De gemeente en haar inwoners zijn zich bewuster van de risico's van digitalisering en zijn weerbaarder tegen digitale dreigingen:  De gemeente wil de digitale weerbaarheid van inwoners, ondernemers en de eigen organisatie vergroten. Dit gebeurt door voorlichting, bewustwordingscampagnes, trainingen en samenwerking met regionale partners. De focus ligt op het voorkomen van cybercriminaliteit en digitale oplichting en het voorbereiden van de organisatie op cyberincidenten en digitale crises.

Metingen en verplichte indicatoren

Terug naar navigatie - Doelenboom Openbare orde en veiligheid - Metingen en verplichte indicatoren
Beleidsdoelen
Begroot 2027
Begroot 2026
2025
2024
2023
2022
2021
2020
Bron
 Aanpak woninginbraken
Woninginbraken
15
15
10
30
16
27
20
30
Politie
Geregistreerde diefstal van (brom/snor)fietsen in Twenterand
40
50
39
51
55
53
42
34
Politie
Bestuurlijke aanpak van (georganiseerde) criminaliteit
Nieuwe BIBOB-onderzoeken **
20-25
20
15
10
0
1
0
0
eigen gegevens
Nieuwe indicatoren Uitvoeringsprogramma VTH
Aantal te laat verleende vergunningen voor B of C evenementen
0
0
0
0
0
0
0
0
eigen gegevens
Aantal verleende vergunningen voor evenementen
130
130
137
136
Aantal controles A/B-evenementen
25
25
8
30
17
23
11
2
eigen gegevens
Aantal controles C-evenementen
2
2
4
2
3
1
1
1
eigen gegevens
Aantal controles Drank- en Horecawet (leeftijdscontrole)
13
13
0
13
0
19
4
12
eigen gegevens
****Aantal geïnde bestuurlijke boetes o.b.v. overtredingen geconstateerd door BOA's
2
2
0
0
0
0
0
0
eigen gegevens
****Aantal behandelde klachten door BOA's
100
100
102
41
154
231
270
240
eigen gegevens
* zo min mogelijk
** Bibob onderzoeken zijn situationeel en daarom niet te plannen

Doelenboom Openbare ruimte en verkeer

Terug naar navigatie - - Doelenboom Openbare ruimte en verkeer

Doelenboom

Terug naar navigatie - Doelenboom Openbare ruimte en verkeer - Doelenboom

Beoogd maatschappelijk effect en doelen Openbare ruimte en verkeer

Terug naar navigatie - Doelenboom Openbare ruimte en verkeer - Beoogd maatschappelijk effect en doelen Openbare ruimte en verkeer

Beoogd maatschappelijk effect
Een aantrekkelijke en veilige openbare ruimte

Doelen
Openbare ruimte voldoet beter aan vastgestelde doelen
Per taakveld (openbaar groen, riolering enz.) is vastgelegd aan welke kwaliteitseisen het onderhoud en beheer moeten voldoen. De manier waarop dat is vastgelegd is een beleids-/beheerplan. Daarmee wordt duidelijkheid gegeven aan de gemeenteraad en aan inwoners.

Verbeteren veilige en duurzame bereikbaarheid volgens het STOMP-principe
Per jaar wordt gekeken welke nieuwe infrastructurele werken worden gerealiseerd. Op basis van het beschikbare budget worden de hoogst geprioriteerde werken uitgevoerd.

Bevorderen klimaatbestendige openbare ruimte bij onderhoud, beheer en projecten
Bij werkzaamheden in de openbare ruimte zal rekening worden gehouden met klimaatadaptatie. Het gaat er om dat bij de uitvoering van onderhoud en beheer en ook bij projecten de openbare ruimte klimaatbestendiger wordt ingericht.  

Metingen

Terug naar navigatie - Doelenboom Openbare ruimte en verkeer - Metingen
Beleidsdoelen
Begroot 2027
Begroot 2026
2025
2024
2023
2022
2021
2020
Bron
Metingen verkeer
verkeersongevallen waarbij doden zijn gevallen
nnb
nnb
0
0
1
1
1
3
BLIQ verkeersveiligheid rapportage
verkeersongevallen met gewonden
nnb
nnb
27
22
31
41
30
35
BLIQ verkeersveligheid rapportage
verkeersongevallen
nnb
nnb
106
142
134
146
135
131
BLIQ verkeersveiligheid rapportage

Doelenboom Duurzaamheid, milieu en VTH

Terug naar navigatie - - Doelenboom Duurzaamheid, milieu en VTH

Doelenboom

Terug naar navigatie - Doelenboom Duurzaamheid, milieu en VTH - Doelenboom

Beoogd maatschappelijk effect en doelen Duurzaamheid, milieu en VTH

Terug naar navigatie - Doelenboom Duurzaamheid, milieu en VTH - Beoogd maatschappelijk effect en doelen Duurzaamheid, milieu en VTH

Beoogd maatschappelijk effect
Een duurzame en leefbare omgeving

Doelen

Inwoners, bedrijven en gemeente zijn zich bewust van hun leefomgeving en handelen duurzamer
Onder duurzaamheid verstaan we het verbeteren van de balans tussen sociale, ecologische en economische ontwikkeling, waar bij ook effecten voor toekomstige generaties en effecten elders ter wereld worden meegenomen.

Een schoner, gezonder en veiliger leefomgeving
Het gaat hier om het bewaken en verbeteren van de leefomgevingskwaliteit voor bewoners.

Metingen

Terug naar navigatie - Doelenboom Duurzaamheid, milieu en VTH - Metingen
Beleidsdoelen
Begroot 2027
Begroot 2026
2025
2024
2023
2022
2021
2020
Bron
Er is een duurzame inzamelstructuur voor huishoudelijk afval
Scheidingsprecentage afval
90*
90*
84
86
84
84
85
84
grondstoffenmonitor ROVA
VANG Recycledoelstelling
> 60**
> 60**
> 60**
68,4
69,4
69,2
x
x
VANGrecycletool
Er is minder energie verbruikt en het aandeel duurzame energie is toegenomen.
Totaal hernieuwbare energie
***
***
***
19,2
17,6
16,5
13,4
12,6
Klimaatmonitor.databank.nl
Aantal bezoeken energiecoaches
100
100
112
197
109
x
x
x
eigen gegevens
Aantal uitgekeerde Duurzaamheidssubsidies
452
452
337
257
324
68
x
x
eigen gegevens
Indicatoren Uitvoeringsprogramma VTH
Realiseren Uitvoeringsprogramma (o.b.v. geraamde aantallen UVP)
Vervalt
85%
113%
104%
80%
123
100%
70%
eigen gegevens
Realisatie programma Vergunningverlening milieu UVP (van totaal geraamd)
100%
Realisatie programma Toezicht milieu UVP (van totaal geraamd)
80%
- Aantal periodieke milieucontroles regulier toezicht (A2.02) (o.b.v. geraamde aantallen UVP)
100%
- aantal hercontroles o.b.v. periodieke milieucontrole regulier toezicht (o.b.v. geraamde aantallen UVP)
40
- aantal ongewone voorvallen/incidenten op jaarbasis (A2.08.01)
0
Realisatie programma Handhaving milieu UVP (o.b.v. geraamde aantallen UVP)
80%
- aantal behandeld voornemen last onder dwangsom (A3.02.01)
7
- aantal behandeld last onder dwangsom (A3.02.01)
4
Realisatie programma Advies milieu UVP (o.b.v. geraamde aantallen UVP)
100%
Realisatie programma energie (SPUK-THE)
100%
- Aantal controles op energiemaatregelen (10% per jaar van bedrijvenbestand waar het op van toepassing is)
22
80
35
85
45
160
30
65
eigen gegevens
Aantal controles bedrijven met aandacht op energiemaatregelen
Vervalt
80
35
85
45
160
30
65
eigen gegevens
Aantal bestuurlijke (her)controles milieu in handhavingssfeer
Vervalt
30
17
47
54
22
19
30
eigen gegevens
* ambitie 90% scheiden in 2025
** doel is minimaal 60% in 2030
*** streven naar energieneutraal in 2050

Doelenboom Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk Vastgoed en VTH

Terug naar navigatie - - Doelenboom Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk Vastgoed en VTH

Doelenboom

Terug naar navigatie - Doelenboom Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk Vastgoed en VTH - Doelenboom

Beoogd maatschappelijk effect en doelen Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk vastgoed en VTH

Terug naar navigatie - Doelenboom Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk Vastgoed en VTH - Beoogd maatschappelijk effect en doelen Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk vastgoed en VTH

Beoogd maatschappelijk effect
In Twenterand is het prettig wonen en werken

Doelen

Een betere toedeling van functies in de fysieke leefomgeving
Dat betekent dat we slimmer en zorgvuldiger de ruimte in Nederland inrichten zodat verschillende functies naast elkaar kunnen bestaan en beter op elkaar worden afgestemd. Wonen, werken, natuur, landbouw, energie opwekking etc.

Passend woningaanbod voor iedereen
Op dit moment komt er veel op de gemeente af op het gebied van wonen. Er spelen verschillende thema’s, waarbij sprake is van zowel wettelijke verplichtingen als bestuurlijke afspraken. Om overzicht te krijgen en te behouden, is in 2024 gestart met het uitvoeren van het Programmaplan Woningbouw. Dit plan draagt bij aan het versnellen van de woningbouw door het stellen van duidelijke prioriteiten. In het Programmaplan Woningbouw 2024-2027 zijn de ambities, wettelijke taken en opgaven uitgewerkt.

Op grond van de Woningwet heeft de gemeente een wettelijke verantwoordelijkheid om te sturen op voldoende passende en betaalbare huisvesting voor haar inwoners. In 2027 wordt verder uitvoering gegeven aan de woningbouwopgave, met als doel voldoende woningen beschikbaar te hebben voor verschillende doelgroepen, waaronder starters, gezinnen en senioren. Ook is de Wet versterking regie volkshuisvesting op 1 juli 2026 in werking getreden. Deze wet geeft het Rijk en gemeenten meer instrumenten om de regie op de volkshuisvesting te versterken, met als doel dat er voldoende betaalbare woningen beschikbaar zijn voor mensen met lagere en middeninkomens. Tot slot wordt in 2027 samen met provincie en regiogemeenten gewerkt aan het vaststellen en de implementatie van een (regionale) huisvestingsverordening die op 1 januari 2028 moet zijn vastgesteld.

Passender vestigingsmogelijkheden voor bedrijven
Samen met economie zoeken we verder naar een goede invulling van bestaande bedrijventerreinen en de - waar al bekende plannen zijn - de ontwikkeling van nieuwe bedrijventerreinen.

Gemeentelijk vastgoed of het gebruik daarvan ondersteunt maatschappelijke doelen
Vervolgproces Strategisch Vastgoedbeleid
In 2026 is gewerkt aan een strategisch vastgoedbeleid. Het doel daarvan is om meer gebruik te maken van de mogelijkheden van vastgoedsturing om de maatschappelijke doelen beter te kunnen ondersteunen. In Q4 2026 gaat dit ter besluitvorming naar de raad.  Na vaststelling van het Strategisch Vastgoedbeleid wordt een vervolgonderzoek gestart naar de optimalisatie van de gemeentelijke vastgoedportefeuille. Doel is om inzicht te krijgen in de mate waarin het huidige vastgoedbestand bijdraagt aan de gemeentelijke ambities en waar kansen liggen om de portefeuille toekomstbestendig, doelmatig en financieel duurzaam in te richten. We analyseren de vastgoedportefeuille integraal en werken handelingsperspectieven uit. Dit moet leiden tot een portefeuilleplan met concrete voorstellen voor optimalisatie, inclusief de maatschappelijke en financiële effecten daarvan. Zo kan bij privatisering het zo zijn dat we eenmalig financieel ondersteunen. De uitkomsten vormen de basis voor toekomstige besluiten over beheer, exploitatie en samenstelling van de vastgoedportefeuille.

Metingen

Terug naar navigatie - Doelenboom Bouwen, wonen, ruimtelijke ontwikkeling, Gemeentelijk Vastgoed en VTH - Metingen
Beleidsdoelen
Begroot 2027
Begroot 2026
2025
2024
2023
2022
2021
2020
Bron
Voldoende en passende woningen
Aantal opgeleverde woningen
100
100
103
102
163
86
n.v.t.
n.v.t.
Eigen gegevens
Aantal startersleningen
50*
25
22
1
3
2
8
8
Verordening starterslening Twenterand 2024
Aantal Blijversleningen
10
10
0
1
0
0
n.v.t.
n.v.t.
Verordening Blijverslening gemeente Twenterand
Nieuwe indicatoren Uitvoeringsprogramma VTH
Aantal verleende omgevingsvergunningen voor het bouwen van gebouwen met een woonfunctie
20
20
29
38
249
Eigen gegevens
Aantal verleende omgevingsvergunningen voor het bouwen van gebouwen met een maatschappelijke functie
1
1
1
0
2
Eigen gegevens
Aantal verleende omgevingsvergunningen voor het bouwen van gebouwen met een bedrijfsfunctie
7
7
13
15
32
Eigen gegevens
Aantal wooneenheden met een woonfunctie o.b.v. verleende omgevingsvergunningen
75
75
97
80
Eigen gegevens
Aantal gebouwen met een maatschappelijke functie o.b.v. verleende omgevingsvergunningen
1
1
1
2
Eigen gegevens
Aantal bedrijfseenheden met een bedrijfsfunctie o.b.v. verleende omgevingsvergunningen
12
12
16
15
Eigen gegevens
Aantal bestuurlijke (her)controles RO in handhavingssfeer
12
12
5
8
7
5
4
4
Eigen gegevens
Aantal bestuurlijke (her)controles bouw/sloop in handhavingssfeer
5
5
3
0
5
0
0
0
Eigen gegevens
Aantal bestuurlijke (her)controles brandveiligheid in handhavingssfeer
2
2
0
1
2
0
0
0
Eigen gegevens
*Aantal behandelde klachten/meldingen gericht op Ruimtelijke Ordening binnen het VTH-werkveld
27
27
27
16
35
18
12
26
Eigen gegevens
**Aantal behandelde bezwaren tegen afgegeven vergunningen/handhavingstrajecten
21
21
7
Eigen gegevens
**Aantal behandelde beroepen tegen afgegeven vergunningen/handhavingstrajecten
4
4
5
Eigen gegevens
Aantal behandelde handhavingsverzoeken
15
15
7
18
10
Eigen gegevens
*Ontwikkelingen binnen het omgevingsplan (partiele wijziging omgevingsplan/STOP/TPOD)
7
7
9
nvt
25
10
5
10
Eigen gegevens
**Aantal verleende omgevingsvergunningen d.m.v. een kleine BOPA
50
50
50
Eigen gegevens
**Aantal verleende omgevingsvergunningen d.m.v. een grote BOPA
7
8
7
Eigen gegevens
* Indien het raadsvoorstel is geaccordeerd.

Wat mag het kosten programma Ruimte

Terug naar navigatie - - Wat mag het kosten programma Ruimte

Overzicht van baten en lasten

Terug naar navigatie - Wat mag het kosten programma Ruimte - Overzicht van baten en lasten
2027
2028
2029
2030
Lasten per doelenboom
Openbare orde en veiligheid
3.089.139
3.153.794
3.217.822
3.295.010
Openbare ruimte en verkeer
16.340.662
16.852.462
17.422.161
18.571.073
Duurzaamheid, Milieu en VTH
6.194.404
6.447.311
6.623.071
6.823.145
Bouwen, wonen, ruimt. ontwikkeling en VTH
15.221.420
14.116.843
8.885.091
11.241.668
Totaal programma lasten
40.845.624
40.570.409
36.148.146
39.930.896
Baten per doelenboom
Openbare orde en veiligheid
0
0
0
0
Openbare ruimte en verkeer
5.662.081
5.792.288
5.925.758
6.062.519
Duurzaamheid, Milieu en VTH
3.729.046
3.924.578
4.073.407
4.197.517
Bouwen, wonen, ruimt. ontwikkeling en VTH
9.715.125
9.860.832
4.568.738
6.675.508
Totaal programma baten
19.106.252
19.577.698
14.567.903
16.935.544
Totaal saldo van baten en lasten
-21.739.373
-20.992.710
-21.580.243
-22.995.352
Mutaties reserves
2.099.370
817.379
926.025
1.265.190
Geraamd resultaat
-19.640.003
-20.175.331
-20.654.218
-21.730.162
Opgenomen investeringen bestaand beleid 2027
Investering 2027
Openbare verlichting
133.600
Renovatie wegen
300.000
Vervanging riool
3.923.287
MAN TGS 430 8x2-6
112.500
Palfinger Q170Z95TR + T26A knik-haak + laadkraan
87.500
Kubota STV 36
60.000
Citroën Jumper DC PU Kipper
85.000
Citroën Jumper DC PU Kipper
87.500
VW T6. Bestel TDI 112 KW BMT
87.500
Kunstgrasveld Den Ham (2015)
400.000
Kunstgras Vroomshoopse Boys (2015)
400.000